IMG_5888.jpg

Нема да биде крај на светот

 

Режисер:

Нина Николиќ

 

Автор:

Аднан Лугониќ

Костимограф:

Ивана Каранфиловска-Угуровска

 

Сценограф:

Ангел Петровски

 

Музика:

Оливер Митковски  (музичка адаптација);

Димитар Масевски (композиција „Магдалена“)

 

Соработник за македонски јазик:

Ѓорѓи Јолевски

 

Улоги:

Маша - Дарја Ризова

Таткото - Саша Ханџиќ

Нина - Џана Џаниќ

 

Инспициент:

Вукица Александрова

Фотограф:

Дени Ингилизовски

Дизајнер на плакатот и каталогот:

Димитар Димитров

Премиера септември 2021 Сараевски ратни театар САРТР

Премиера ноември 2021 Македонски народен театар Скопје

Времетраење: 70 мин без пауза

КРАЈ НА СВЕТОВИ

 

Таа 2018 - та година кога текстот  „Нема да биде крај на светот“ се создаваше паралелно со истоимената претстава во Народно позориште, Мостар, живеевме во еден сосема поинаков свет. Можеби не сосема поинаков, но нам барем ни беше познат, обременет со проблемите наследувани низ генерациите, со кои помалку или повеќе се имавме навикнато да живееме, секојдневно да ги поднесуваме или да ги игнорираме. Денес тој свет го нарекуваме нормален, иако малку од него тогаш можеше да се окарактеризира така. Меѓутоа, со оглед на промената која светот ја доживеа во изминатата година и пол на макроплан, логично е она од претходно да ни се чини како нормално. И тоа токму затоа што светот е погоден од глобален проблем. Инаку, пандемијата да ги нема тие размери, и понатаму би го доживувале овој свет различно, секој од своја перспектива – некој како нормален, а некој како крајно нарушен и ненормален. Показател дека ниту една несреќа не иде сама, е сѐ поголемиот број на катастрофални природни непогоди – пожари, поплави, урагани, земјотреси... Се чини дека планетата се разбудила и дека на човештвото му враќа за сета негова ароганција и себичност. Флоскулата „крај на светот“ никогаш не била позастапена, како во медиумите така и во секојдневните, обични разговори. Стравот од генералното пропаѓање на планетата како да ги направи неважни сите оние мали, индивидуални „краеви на светови“.

Оваа драма и оваа претстава се занимаваат токму со тоа – рушењето на интимните светови. Сите три лика од оваа драма под кожа ја носат пропаста на сопствениот свет. Односно, светот каков што го замислувале за себе, за кој се бореле, кој го граделе или за кој мислеле дека ги чека, а тие требало само да да му излезат во пресрет... Собрани под покривот на куќата во која се случил распадот на нивниот заеднички, семеен свет, тие своите индивидуални кршења си ги откриваат едни на други. Поточно, Маша и Нина се соочуваат, низ многу болка и со меѓусебни обвинувања и гнев, додека таткото поради тешката болест е емотивно и ментално исклучен од реалноста  - неговиот свет е искршен и така во ситни делчиња потопен во сосема друг вид реалност, над која тој (ниту кој било друг) нема никаква контрола. Како преживеани по апокалипса. Маша и Нина бараат начин да излезат од урнатините на стариот свет и на неговите темели да изградат свој – нов свет. За да го направат тоа ќе мораат да се потсетат, да се соочат и да се помират со сето она што бил нивниот стар свет. Во тој процес и едната и другата ќе си ја „одерат кожата“, ќе се соголат. Понекогаш, единствена утеха што ни останува е тоа дека човекот/жената е во состојба да поднесе повеќе отколку што мисли дека може. Нина и Маша ни ја покажуваат токму тој вид снага, да се издржи, но и да се оди понатаму.

Таа 2018 - та година кога се создаваше текстот, крајот на светот го препознавав на секој чекор – додека шетам по улица, седам во кафеана или парк, се возам во автобус или воз, додека еуфорично скокам на концерт, танцувам во клуб или просто додека стојам и набљудувам. Крајот на светот ми се чинеше како постојан процес што оди паралелно со изградбата и напредокот. Секој од нас носи некој свој „крај“. И тој не е ни малку поневажен од општиот крај на светот. А историјата нѐ учи – светот секогаш ќе постои во некаков облик, со или без нас. И затоа, додека сѐ уште можеме, да зборуваме повеќе за нас – за нашата сила, онаа индивидуалната, но и за потребата од другите со цел да се изгради некој нов, појак, интимен свет во кој нема да ни биде страв да зборуваме за кршењата. Тие се тука за да ни дадат сила секогаш да почнуваме од почеток.

Аднан Лугониќ - автор

Уште кога се изговара првата реплика на малата сцена, обликувана во сценски простор што треба да претставува и да наликува на т.н. дом, за сите животни потреби, но со универзална функционалност, текстот на младиот автор Аднан Лугониќ, потполно ве обзема и без никакви додатни ефекти, сосема разголено и потполно суштински, ве води низ ликовите на едно семејство — на таткото и двете сестри, а притоа атмосферата, градена од страна на младата режисерка Нина Николиќ, ја содржи автентичната животна тензија, како и големата тајна, кои се пропратен дел на реалните животни ситуации, а во современиот театарски реализам не така често можат да ве изненадат и вешто да ве водат низ лавиринтот наречен — живот.

Станува збор за животот на сцената, оној семејниот, зашто самиот  живот, очигледно пишува претстави и тоа е оваа претстава, која како да е со невидливи ножици исечена од животот и пренесена на сцена. На оној живот што можеби и најмногу боли, на семејниот, кој можеби нас, како гледачи нѐ потсетува на семејните вредности и мани на кои сме заборавиле или сме ги потиснале, заради општествено-социјалните околности. Затоа театарот е тука и да нѐ потсети.

И така, обидувајќи се да си ги пресечеме сопствените корени како луѓе, без кои, за жал, очигледно не можеме здраво да опстанеме во општествените околности ниту, пак, да преживееме како успешни и перспективни личности во нив, гледаме на сцената како очајно или на трагикомичен начин сите ликови од ова семејство се обидуваат да ги состават раскршените стакленца од нивното распаднато и дисфункционално семејство, а се поврзани со животните циклуси, со траумите од минатото, со физичките предности и недостатоци на секоја животна доба.

Драмските конфликтни ситуации, каде што сите три лика се судруваат со различни индивидуални трауми, се решени на софистициран и модерен начин и без претеран тон на агресивна емоција, која е чест сопатник во конфликтните ситуации во многу современи театарски претстави, така што самите ликови се претопуваат во типови, кои ја играат и пораката, а тоа е дека сепак секој мора да живее во сегашноста, без разлика дали тоа го прави успешно или не.

Ликот на таткото (Саша Ханџиќ) како корен на ова семејство, кој е типичен пример на една лимитирана личност во однос на психофизичката состојба, која е зависна од негата на другите, потоа ликот на Маша (Дарја Ризова) со наследените семејни одговорности за таткото и индивидуалните соништа за иднината, како и ликот на сестра ѝ Нина (Џенана Џаниќ), која е типичен пример дека секој има право на сопствен живот, но и одговорноста за истиот, сите овие ликови, на својствен и автентичен начин — како спротивставени ликови, ги бранат своите животни тези, и одлично ги водат своите линии, резонираат едни со други, без да влезат во туѓата територија на ликот на партнерот. Очигледно се работи за умешно направен кастинг и воден од страна на режисерот.

Сето тоа е спакувано во реалистични и звучни слики од страна на режисерот, но минималистично, каде што умешно ја води т.н. домашна атмосфера, со звучен фон, како и со типична болна и семејна слика (реалистична) каде што сите се собираат во обид да бидат заедно, да создадат една нереална бајковитост.

Ваквото читање на текстот овозможува да се фокусирате, на авторот и  на актерската игра, без да изнудува некаква емоција од вас, зашто таа сама по себе е доволно силна од самиот автор, а искрено преживеана и правилно пренесена од целата екипа на претставата.

Звездана Ангеловска

Првенка на РСМ Македонски народен театар - Скопје

Tours & festivals

27.11.2021 - International Theatre Festival MOT Skopje, North Macedonia

25.10.2021 - International Theatre Festival "ZiviFest", Zivinice, Bosnia and Herzegovina

15.03.2022 - Bursa International Balkan Countries Theatre Festival “Balkan Breeze”, Bursa, Turkey

02.06.2022 - International Festival of the Actor Konjic, Bosnia and Herzegovina

04.06.2022 - Festival of Bosnian drama and author's theatre Zenica, Bosnia and Herzegovina

06.06.2022 - Brcko, Bosnia and Herzegovina

22.06.2022 - Skopje Summer Festival 2022, Skopje, North Macedonia

12.09.2022 - International Festival of Chamber Theatre “Risto Shishkov”

Future tours & festivals

24.10.2022 - Susreti kazališta/pozorišta BiH Brčko distrikt, Brčko

Награди и признанија:

A Unique Prize for High Achievement in Acting (Darja Rizova) - International Festival of Chamber Theatre “Risto Shishkov”

Award for Best Performance by Journalist Jury - Festival of Bosnian drama and author's theatre Zenica, Bosnia and Herzegovina 2022

Award for Best Actress (Darja Rizova)  - International Festival of the Actor Konjic, Bosnia and Herzegovina 2022

Award for Best International Actress by the Jury of the Magazine Yeni Tiyatro Dergisi (Darja Rizova) - Turkey, season 2021 / 2022

Award for Best Actress (Darja Rizova)  - International Theatre Festival "ZiviFest" Zivinice 2021

Award for Best Actor (Saša Handžić) - International Theatre Festival "ZiviFest" Zivinice 2021

Special Award for Best Actress (Džana Džanić)  - International Theatre Festival "ZiviFest" Zivinice 2021

Special Award for Best Director (Nina Nikolikj)  - International Theatre Festival "ZiviFest" Zivinice 2021

MEDIA:

risto siskov darja.jpg

Дарја Ризова ја освои наградата за најдобро актерско остварување на Фестивалот на камерен театар „Ристо Шишков“ во Струмица за улогата на Маша во претставата „Нема да биде крај на светот“

„Нејзината свесност за сценско присуство ја потврди прецизноста при креирањето на улогата, како и умереноста во камерната игра. Таа на сцената прикажа исклучителна актерска игра за камерен театар со гола и суштествена игра, речиси без никакви концептуални решенија и ефекти. Покажа актерски сензибилитет, кој истовремено е младешки и бунотвен, а неверојатно ранлив, топол и искрен, едноставен и современ“, соопшти Звездана Ангеловска, претседателка на жирито.

IMG_5741_edited.jpg

Актерска награда за Дарја Ризова во Турција

Adnan-Lugonic-foto-Almin-Zrno.webp

ADNAN LUGONIĆ, AUTOR:

Svaka premijera u pandemijskim okolnostima je pravo čudo

Nina-Nikolic5.jpg

НИНА НИКОЛИЌ, РЕЖИСЕРКА

„Крај на светот“ е само изговор за мрзеливоста и немањето храброст да се дејствува

873x400.jpg
САША ХАНЏИЌ АКТЕР
Светот пропаѓа зашто ја изгубивме емпатијата, вели восанскиот актер Саша Ханџиќ пред скопрската премиера на „Нема да биде крај на светот“
25-11-2021-IMG-9999_108-Edit-002.jpg
ЏАНА ЏАНИЌ, АКТЕРКА
Светот во еден момент навистина застана
IMG_5953.jpg
Претстава во режија на Нина Николиќ со четири награди во БиХ